<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="en">
		<id>http://dut.anarchopedia.org/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Sjaakm</id>
		<title>Anarchopedia - User contributions [en]</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://dut.anarchopedia.org/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Sjaakm"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/Special:Contributions/Sjaakm"/>
		<updated>2026-11-22T03:58:47Z</updated>
		<subtitle>User contributions</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.26.2</generator>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Jose_Manuel_de_los_Reyes_Gonz%C3%83%C2%A1lez_de_Prada_y_Ulloa&amp;diff=1761</id>
		<title>Jose Manuel de los Reyes GonzÃ¡lez de Prada y Ulloa</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Jose_Manuel_de_los_Reyes_Gonz%C3%83%C2%A1lez_de_Prada_y_Ulloa&amp;diff=1761"/>
				<updated>2011-12-29T19:54:48Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: Nieuwe pagina: '''José Manuel de los Reyes González de Prada''', beter bekend onder de naam '''Manuel González Prada''' (Lima, 5 januari 1844 - Lima, 22 juli 1918), staat bekend als één van de ...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''José Manuel de los Reyes González de Prada''', beter bekend onder de naam '''Manuel González Prada''' (Lima, 5 januari 1844 - Lima, 22 juli 1918), staat bekend als één van de belangrijkste Peruaanse (anarchistische) denkers en schreef talloze essays, krantenartikelen, moderne poëzie en filosofische verhandelingen. Hij was afkomstig uit een welvarend en aristocratisch gezin, maar ontwikkelde zich van een hervormingsgezinde top-politicus naar belangrijk filosoof en inspirator van de sociaal-politieke strijd in Peru. Na terugkeer uit Europa was hij een uitgesproken anarchistisch denker, schreef in diverse anarchistische kranten en hield toespraken en spreekbeurten. Hij was de belangrijkste originele denker over emancipatie van de arbeider, inspirator voor de etnische bevolkingsgroepen en van het feminisme in Peru. Peru ontwaakte na eeuwen van lethargie en aristocratie.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Peruaans mutualisme stond vanaf 1850 aan de basis van een bredere anarchistische beweging, die voornamelijk gevoed werd door berichten van de Argentijnse FORA. Manuel González Prada was persoonlijk tijdens zijn zeven-jarige verblijf in Europa en in met name Parijs onder sterkere invloed komen te staan van het anarchisme. &lt;br /&gt;
In 1908 werd de eerste 8-urige werkdag ingevoerd na een succesvolle staking door één der secties van de Peruaanse anarchistische arbeidersbeweging. Tien jaar later in 1918 werd de 8-urige werkdag bereikt, na de inzet van een nationale anarcho-syndikalistische staking. In dat zelfde jaar overleed Manuel González Prada. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De regering zag zich genoodzaakt om de oligarchische staat om te vormen en zich voor het eerst in haar geschiedenis actiever bezig te gaan houden met de 'sociale kwestie' om de groeiende anarchistische beweging in toom te houden. De repressie begon reeds in 1910, maar bereikte een voorlopig hoogtepunt in 1919. Spoedig werden voor de anarchisten en de anarcho-syndikalisten vele juridische en politieke blokkades opgeworpen. Hierdoor ontstond er ruimte voor twee leerlingen van Manuel González Prada. Het Peruaans communisme o.l.v. José Carlos Mariátegui en voor de Peruaanse populistische APRA grondlegger Haye de la Torre. De Kerk versterkte de positie van haar vakbonden, de grootgrondbezittende aristocratie moderniseerde geleidelijk en met behulp van het kapitaal van buitenlandse bedrijven werd de Staat omgevormd tot een ('fascistische') corporatistische Staat. Door de repressie en het corporatisme werd verdere ontwikkeling van het anarcho-syndikalisme in Peru onderdrukt. Anarchisme verdween ook meer uit het politieke straatbeeld door de opkomst van politieke partijen, zoals Peruaanse communisten en (nationalistische) APRA populisten.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1760</id>
		<title>anarchisme</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1760"/>
				<updated>2011-12-29T18:18:29Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: /* Bekende anarchisten */&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{Kopiëren en plakken}}&lt;br /&gt;
{{Anarchisme}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Image:Anarchist flag.svg|thumb|Anarcho-syndicalistische vlag]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Anarchisme''' (vertaald van het Griekse woord 'Anarchia' (αν = &amp;quot;geen&amp;quot; αρχος = &amp;quot;heerser&amp;quot;). Het is een politiek discours, waarin het streven naar politieke verhoudingen die gebaseerd zijn op 'symmetrie', centraal staat. Hiërarchie is de tegenpool van anarchie. Een hiërarchie kan in politieke verhoudingen diverse verschijningsvormen aannemen, zoals 'tirannie', 'oligarchie', 'plutocratie' of 'democratie', waarin 'macht' tussen individuen, groepen of grotere sociale gemeenschapsverbanden 'a-symmetrisch' is verdeeld en 'autoriteit' is toebedeeld aan respectievelijk één persoon, een zeer beperkt aantal personen, een geselecteerd gezelschap of een (denkbeeldig) volk. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de politieke wetenschap staat de verdeling van 'macht' centraal. Anarchisme streeft naar een z'n volledig mogelijk symmetrische machtsverdeling en is daarin uniek binnen het brede scala van politieke ideologieën. Macht kan worden gedefinieerd als het uitoefenen van ongewenste invloed, waarbij de belangen worden geschaad van eenieder die er mee wordt geconfronteerd. Anarchisme staat een gelijke verdeling van macht voor en anarchisten menen dat hierdoor het misbruik van een machtspositie / autoriteit kan worden geminimaliseerd. Anarchisten zijn van mening dat een individu, een samenleving en de wereldgemeenschappen gebaat zouden zijn bij anti-autoritaire machtsverhoudingen. &lt;br /&gt;
Anarchisme is erop gericht antwoorden te bieden aan de problemen die de ongelijke verdeling van macht voortbrengt. Het is daarmee zowel een idealistische als wel een realistische stroming. Idealistisch, omdat het gelooft een antwoord te kunnen bieden aan bestaande maatschappelijke problemen en realistisch in de zin dat het erkend dat de vele bestaande machtsverhoudingen ongelijk zijn verdeeld.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Het is de verzameling denkwijzen en vormen van politiek gedrag die terug zijn te brengen tot de gedachte dat een individu op geen enkele manier een ondergeschiktheid áán of vàn iets of iemand erkent. In de omgangstaal wordt de term 'anarchisme' vaak abusievelijk verward met 'chaos'; een ongestructureerde wanorde en desorganisatie. Met de term [[sociaal-anarchisme]] tracht men die verwarring tegen te gaan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Als politieke stroming is anarchisme de drang om het autoritaire gezag omver te werpen, die bij de opkomst van politieke regimes de kop op stak. Volgens anarchisten leidt elke vorm van gezag tot onderdrukking en is het beter om een organisatie in de vorm van kleine autonome (zelfbesturende) gemeenschappen te hebben. Deze functioneren op basis van vrije associatie en gelijkheid. Uitdrukkingen hiervan zijn [[basisdemocratie|basisdemocratieën]] en [[grassroots|grassrootsdemocratie]].&lt;br /&gt;
Een kenmerkend element van anarchisme, waarmee het zich onderscheidt van andere politieke stromingen, is het propageren en in de directe praktijk brengen van (elementen van) anarchie. Een voorbeeld is de manier van organiseren van actiekampen, acties of bijeenkomsten, bijvoorbeeld bij [[antiglobalisme|anti-globalistische]] protesten, waarbij besluitvorming bij consensus, organisatie in basisgroepen en autonomie van deelnemers een leidraad vormen. Ook persoonlijke bewustwording wordt door veel anarchisten belangrijk gevonden. Een anarchistisch adagium is: &amp;quot;het persoonlijke is politiek&amp;quot;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Diversiteit van anarchisme==&lt;br /&gt;
Iemand die de [[regering]] wil afschaffen zonder die te vervangen door een andere vorm van regering wordt meestal beschouwd als anarchist. Een anarchist ziet doorgaans een contradictie tussen de begrippen &amp;quot;staat&amp;quot; en &amp;quot;samenleving&amp;quot;. In uiteenlopende anarchistische voorstellingen dient de samenleving bevrijd te worden uit de houdgreep van de staat. Zij verwerpt het idee van 'legitimiteit' van de staat. De Franse filosoof Rousseau meende  dat de relatie tussen staat en individu was geregeld op basis van een (denkbeeldig) 'sociaal contract', waardoor aan de staat 'automatisch' legitimiteit is verleend. Het regime van de staat kan zich in een dergelijke constructie legitimeren door bijvoorbeeld (regelmatig) politieke  verkiezingen te houden. Tegenwoordig wordt het niet meer als vanzelfsprekend aangenomen dat er sprake is van een dergelijk 'sociaal contract' zoals Rousseau dat zich had voorgesteld, waardoor er thans steeds vaker wordt  gesproken van een 'democratisch tekort'. Regimes die menen zich te kunnen legitimeren op basis van verkiezingen, worden steeds vaker wantrouwend bejegend en als onderdrukkend ervaren. &lt;br /&gt;
Er is een wijd scala aan uiteenlopende stromingen die onder de noemer &amp;quot;anarchisme&amp;quot; vallen. Zij verschillen onderling ook op grond van hoe de economische relaties het beste gereorganiseerd kunnen worden. Door de tijd heen en op allerlei gebieden in de wereld hebben uiteenlopende anarchistische bewegingen bestaan. Aangezien de meeste politieke ideologieën hun ideeën baseren op denkbeelden uit de recente geschiedenis, worden binnen het anarchisme vaak de Britse schrijver en filosoof Godwin, de Franse filosoof en mutualist Proudhon en de Russische schrijver en filosoof Kropotkin aangeduid als moderne grondleggers. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Naam&lt;br /&gt;
! Economievorm&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[individualistisch anarchisme]]&lt;br /&gt;
| [[Mutuallisme]]&lt;br /&gt;
| Individuele autonomie tegen autoriteit en dwang, iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en geweten tegenover de medemens.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-syndicalisme]]&lt;br /&gt;
| [[collectivisme]]&lt;br /&gt;
| Kent een grote rol toe aan de [[vakbond]] en [[zelfbeheer]]&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarchocommunisme]]&lt;br /&gt;
| [[communisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een egalitaire maatschappij. Is hetzelfde als [[sociaal-anarchisme]] en [[libertair-socialisme]].&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-primitivisme]]&lt;br /&gt;
| [[primitivisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een primitief geleide staatsvorm. &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-agorisme]]&lt;br /&gt;
| [[agorisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een 'werkelijk vrije markt', een economie zonder ondernemingen, vakbonden, staat etc.&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Daarnaast zijn er meerdere anarchistische stromingen met een bepaald 'tintje':&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Kenmerk&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Christendom]]&lt;br /&gt;
| Het anarchisme met de [[Bijbel (christendom)|Bijbel]] als belangrijkste inspiratiebrond. Word ook wel [[christen-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Ecologisme]]&lt;br /&gt;
| stroming waarbij dominantie van de mens over ecosystemen geasssocieerd wordt met onderdrukking binnen samenlevingen. Wordt geassocieerd met de actiebeweging 'Earth First!' en [[GroenFront!]]. Word ook wel [[eco-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[info-anarchisme]]&lt;br /&gt;
|  is een overkoepelende term voor verschillende groepen van mensen die tegen alle vormen van intellectueel eigendom zijn. Belangrijke groepering hierbij is [[Gnu]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Geschiedenis==&lt;br /&gt;
===Mutualisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De [[Frankrijk|Franse]] [[filosoof]] [[Pierre-Joseph Proudhon]] wordt beschouwd als de eerste schrijver die zichzelf &amp;quot;anarchist&amp;quot; noemt ([[1840]]-[[1850]]). Hij stond een samenleving voor gebaseerd op vrijwillige coöperatieven, het zogenoemde [[mutualisme (economie)|mutualisme]], wat nog terug te vinden is in de naam van de Belgische [[mutualiteit (België)|Mutualiteiten]] (ziektekostenverzekering). [[Peter Kropotkin]] beredeneerde verder in deze lijn, zie zijn werk over wederzijdse hulp.&lt;br /&gt;
Het eerste tijdschrift met de term &amp;quot;anarchisme&amp;quot; in de titel was het in 1850 verschenen blad '' L'Anarchie, Journal de l'Ordre'' van [http://fr.wikipedia.org/wiki/Anselme_Bellegarrigue Anselme Bellegarrigue].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De anti-autoritaire vleugel===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de tweede helft van de negentiende eeuw was anarchisme vooral een verzamelnaam voor anti-autoritaire (ook wel anti-politieke) socialisten. In de [[Eerste Internationale]] arbeidersorganisatie (1864-1872) waren de Franse Proudhonisten sterke tegenstanders van Marx. Toen in 1868 de Proudhonisten de greep op de Franse sectie verloren, verscheen gelijk een nieuwe tegenstander van Marx ten tonele: [[Michail Bakoenin]]. Het anti-autoritaire standpunt won snel aan populariteit in de Zwitserse, Italiaanse en Spaanse secties van de Internationale. Nadat de Eerste Internationale naar New York was verplaatst en daar ter ziele ging, heeft er nog een tijdje een Anti-autoritaire Internationale bestaan, die ook wel de 'anarchistische internationale' genoemd werd. [[Socialisme]] kreeg pas de huidige politieke connotatie nadat de anarchisten uit de Internationale waren geschopt. Anarchisme bleef echter een belangrijke [[ideologie]] voor de [[arbeidersbeweging]] ongeveer tot en met de [[Eerste Wereldoorlog]]. (bron: Susan Milner, ''The dilemmas of internationalism'' (New York 1990) p27).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Propaganda van de daad===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme kreeg voor het eerst massale aandacht aan het einde van de 19e eeuw, toen de politieke leiders van [[Rusland]] (tsaar [[Alexander II van Rusland|Alexander II]], [[1881]]), de [[Derde Franse Republiek|Franse Republiek]] (president [[Marie François Sadi Carnot|Sadi Carnot]], [[1894]]), Italië (koning [[Umberto I van Italië|Umberto I]], [[1900]]), en de [[Verenigde Staten]] (president [[William McKinley]], [[1901]]) door anarchisten werden vermoord, evenals [[Elisabeth van Oostenrijk-Hongarije|keizerin Sissi]] van [[Oostenrijk-Hongarije]] in [[1898]]. Deze anarchisten hingen het idee van ''propaganda van de daad'' aan, dat er vanuit ging dat men door directe actie revolutie kon ontketenen. Deze [[terrorisme|terroristische]] methoden maakten de anarchisten zeer gevreesd door de autoriteiten, maar kon niet de goedkeuring van alle anarchisten wegdragen.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Syndicalisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In 1895 riep [[Peter Kropotkin]] anarchisten op lid te worden van vakbonden om daar de discussie over de anarchistische revolutie op te starten en voor zichzelf te bewijzen dat ze geen eigenbelang nastreefden. Na de slechte naam die het terrorisme hen had gegeven was dit voor veel militanten een welkome koers. De invloed die anarchisten op de vakbeweging uitoefenden vind men in verschillende vormen terug.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Het revolutionair [[syndicalisme]] dat zich in Frankrijk ontwikkelde als ideologie van de vakcentrale CGT vanaf de 1880's, ziet men soms ook wel als een anarchistische stroming. Syndicalisten en anarchisten zelf verschilden daarover van mening. In elk geval kenmerkten zij zich door verzet tegen de integratie van vakbonden met het politieke (autoritaire) socialisme (al dan niet reformistisch), en geloofden zij net als anarchisten dat directe actie (in hun geval de [[algemene staking]]) de revolutie kon brengen. Belangrijke denkers voor de autonome arbeidersbeweging was [[Georges Sorel]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De Anarchistische Internationale van Amsterdam 1907===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nadat in 1896 op de [[Tweede Internationale]] in Londen de anarchisten daar definitief van werden uitgesloten kwamen er nieuwe initiatieven om een Anarchistische Internationale te houden. Niet alle anarchisten vonden dit overigens een goed idee: de Franse anarchist [http://fr.wikipedia.org/wiki/Jean_Grave Jean Grave], maar ook de Nederlandse [[Domela Nieuwenhuis]] vonden een Internationale een begin van corrumperend centralisme dat de autonomie van de lokale organisaties zou aantasten. Volgens hen moest samenwerking op tijdelijke basis met een vastomlijnd doel. Het Internationale Anarchistische Congres in Amsterdam in 1907 werd evenwel goed bezocht. De belangrijkste tegenstelling was hier tussen de oude Italiaanse anarchist [[Errico Malatesta]] en de [http://fr.wikipedia.org/wiki/Pierre_Monatte Pierre Monatte], een revolutionair syndicalist die de oude anarchisten vroeg zich bij de nieuwe beweging aan te sluiten. Malatesta wees het syndicalisme echter van de hand omdat vakbonden uiteindelijk reformistische instituties zijn en de revolutie op basis van morele (ideële) solidariteit moet plaats vinden, niet op basis van 'illusoire' economische solidariteit. Malatesta vond klassenstrijd een marxistische fictie. (Bron: Jan Moulaert, ''Rood en Zwart. De anarchistische beweging in België'' (Leuven, 1995) p20+288.)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Historische anarchistische bewegingen===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het anarchisme werd begin vorige eeuw vooral in Zuid Europa en de Latijns-Amerikaanse wereld een massabeweging. Anarchisme als historische massabeweging is volgens Peter Lösche (1975) in te delen in drie (sociologische) typen: &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* ''Agraranarchismus'' van kleine boeren en landarbeiders, zoals in het Spaanse [[Andalusië]] (1890-1936).&lt;br /&gt;
* ''Handwerkersanarchismus'' van ambachtslieden of arbeiders in ambachtelijke beroepen, zoals in de Zwitserse [[Jura (gebergte)|Jura]], maar ook het Nederlandse en Belgische anarchisme is van die aard.&lt;br /&gt;
* ''Syndicalismus'' van industriële arbeiders die teleurgesteld zijn in het reformisme en centralisme van politiek socialisme, zoals in Frankrijk. (bron Jan Moulaert, p18-20 en Peter Losche (1975).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Volgens Gaetano Manfredonia (2001) zijn er drie 'modellen' van anarchisme die wel tegelijk voorkwamen in een regio:&lt;br /&gt;
* ''insurrectionnel'', bijvoorbeeld de propagandisten van de daad of andere dissidenten die eventueel samen kwamen in anarchistische organisaties&lt;br /&gt;
* ''syndicaliste'', anarchisten die zich met de vakbeweging bemoeiden&lt;br /&gt;
* ''educationiste-realisateur'', die zich richten op de 'vorming van de nieuwe mens' door onderwijs onafhankelijk van kerk en staat, bijvoorbeeld de enthousiastelingen voor [[Esperanto]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Een voorbeeld van een (agrarisch) anarchistische massabeweging is te vinden in de [[Mexicaanse Revolutie]] (1910-1917). Deze was in hoge mate geïnspireerd door anarchistische ideeën (bekende anarchisten waren [[Ricardo Flores Magón]], [[Antonio Díaz Soto y Gama]] en [[Emiliano Zapata]]).&lt;br /&gt;
[[Afbeelding:BoyIberianAnarchistFederationGTaro.jpg|thumb|250px|Spaans jongetje in het uniform van&lt;br /&gt;
de Iberische Anarchistische Federatie. Augustus 1936]] &lt;br /&gt;
In Spanje telde het [[anarchosyndicalisme|anarcho-syndicalistische]] CNT meer dan een miljoen leden onder de arbeiders en boeren, en kwam het in 1936 tot een ware anarchistische revolutie, d.w.z. de hele maatschappij in grote delen van Spanje (vooral Catalonië) werd op anarchistische wijze georganiseerd. De [[Spaanse Burgeroorlog|burgeroorlog]] die uitbrak toen de fascistische generaal [[Francisco Franco|Franco]] de macht wilde grijpen, brak het élan van deze revolutie. Temeer omdat de socialistische en communistische krachten in de regering van de republiek zich tegen de anarchisten keerden en de revolutie, desnoods met geweld, begonnen terug te draaien. Met de overwinning van Franco werden tienduizenden 'roden' vermoord, tienduizenden vluchtten het land uit. Vele Spaanse anarchisten bleven voort strijden in de verzetsbewegingen tegen het fascisme en het kapitaal in Europa, een handvol ook na de Tweede Wereldoorlog (Sabate, Facerías), anderen waren actief in de eerste Latijns-Amerikaanse guerrillagroepen (bijv. Cienfuegos in Cuba).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Recenter anarchisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na onderdrukking overal ter wereld in de jaren dertig, leek het anarchisme als invloedrijke beweging dood te zijn. Maar in de jaren zestig herleefde het toch weer, met onder meer de [[tegencultuur|tegenculturen]] [[situationisten]] en de [[provo]]-beweging. Daarna ook de [[Punk (cultuur)|punk]]- en de [[kraakbeweging]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Recentelijk kreeg anarchisme aandacht door acties tegen [[globalisering]], zoals de top van de [[WTO]] in [[Seattle]] in 1999, en van de [[G8]] in Genua in 2001, waarbij anarchisten een belangrijke rol speelden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in Nederland en België==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme in Nederland&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De (internationaal) bekendste Nederlandse anarchist is [[Domela Nieuwenhuis]]. Het blad ''De Vrije Socialist'' dat hij uitgaf propageerde anarchisme. In 1910 publiceerde hij zijn memoires ''Van Christen tot Anarchist''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de jaren zestig herleefde anarchistische ideeën, wat onder andere uiting vond in de [[Provo]]-beweging.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het belangrijkste anarchistisch tijdschrift in Nederland is [[Buiten de Orde]], uitgegeven door de [[Vrije Bond]]. Het enige andere expliciet anarchistische periodiek is [[De AS]]. Sinds 1934 komen Nederlandse anarchisten rond Pinksteren bij elkaar op de [[Pinksterlanddagen]], wat jaarlijks plaatsvindt op de 'Camping tot Vrijheidsbezinning' in [[Appelscha]]. Anarchisme vindt tevens een uiting in de [[kraakbeweging]], actiebewegingen als [[GroenFront!]], [[Weggeefwinkel]]s, en zogeheten vrijplaatsen, zoals [[Eurodusnie]] in Leiden en [[ACU]] in Utrecht.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme in België&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In 1904 werd er in Charleroi een congres gehouden waar de ''Fédération Amicale des Anarchistes de Belgique'' uit voortvloeide. Georges Thonar speelde een prominente rol. De federatie kende een aantal afdelingen en ging in 1908-09 de Féderation Anarchist de Belgique heten.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Andere Belgische anarchisten van die tijd zijn Lucien Hernault en Emile Chapelier. Het levenswerk van deze laatste was communistische kolonie ''L'Experience'' te Stokkel, een gehucht in Sint-Pieters-Woluwe, waarvan de bewoners zichzelf Groupement Communiste Libertaire noemden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in de Wereld==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Wereldwijd hebben zich anarchistische bewegingen gevormd. De omvang en het belang van anarchistische bewegingen zijn in plaats en tijd nog relatief weinig onderzocht. Op het Iberisch schiereiland - met name Spanje - en in Argentinië zijn de in omvang grootste bewegingen beter bekend. Door wereldwijde migratiestromen en door het toenemend belang van het gebruik van communicatiemiddelen en andere uitvindingen, is het anarchisme in allerlei geledingen over bijna de gehele wereld verspreid geraakt.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Anarchistische bewegingen en individuele anarchisten worden zowel het slachtoffer van staatsrepressie - op zowel nationaal-, internationaal- en transnationaal niveau - alswel inspireert en activeert staatsrepressie nieuwe vormen van anarchistisch verzet. &lt;br /&gt;
Rond 1900 begon als resultaat van enerzijds de toenemende invloed van het gezagsondermijdende 'antipolitieke' anarchisme in verschillende maatschappijen en anderzijds als reactie op het individuele geweld van 'anarchisten van de daad', de intensiteit van (transnationale) staatsrepressie. De strijd van anarchisten tegen de autoritaire staat in het algemeen en de strijd in het bijzonder tegen de oligarchische, communistische en fascistische vormen van de staat, hebben tot miljoenen anarchistische slachtoffers geleid en hebben soms anarchistische bewegingen geminimaliseerd. Vanaf de jaren tachtig van de 20ste eeuw is er weer een geleidelijke groei te zien van anarchistische bewegingen in de wereld.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Bekende anarchisten==&lt;br /&gt;
*[[Michail Bakoenin]]&lt;br /&gt;
*[[Alexander Berkman]]&lt;br /&gt;
*[[Noam Chomsky]]&lt;br /&gt;
*[[Buenaventura Durruti]]&lt;br /&gt;
*[[William Godwin]]&lt;br /&gt;
*[[Emma Goldman]]&lt;br /&gt;
*[[Peter Kropotkin]]&lt;br /&gt;
*[[Errico Malatesta]]&lt;br /&gt;
*[[Erich Mühsam]]&lt;br /&gt;
*[[Max Nettlau]]&lt;br /&gt;
*[[Jose Manuel de los Reyes González de Prada y Ulloa]] (Manuel González Prada))&lt;br /&gt;
*[[Pierre-Joseph Proudhon]]&lt;br /&gt;
*[[Élisée Reclus]]&lt;br /&gt;
*[[Max Stirner]] (Johann Caspar Schmidt)&lt;br /&gt;
*[[Emiliano Zapata]]&lt;br /&gt;
*[[John Zerzan]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===[[Nederland]]se anarchisten===&lt;br /&gt;
*[[Ferdinand Domela Nieuwenhuis]]&lt;br /&gt;
*[[Clara Wichmann]]&lt;br /&gt;
*[[Arthur Lehning]]&lt;br /&gt;
*[[Anton Constandse]]&lt;br /&gt;
*[[Roel van Duijn]] ([[Provo]])&lt;br /&gt;
*[[Hans Ramaer]]&lt;br /&gt;
*[[Marius de Geus]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Externe links==&lt;br /&gt;
*[http://www.buitendeorde.nl Buiten de Orde (tijdschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.denar.be De Nar (tijschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.pinksterlanddagen.nl Pinksterlanddagen]&lt;br /&gt;
*[http://www.weggeefwinkels.nl Weggeefwinkels]&lt;br /&gt;
*[http://www.anarchie.be www.anarchie.be]&lt;br /&gt;
*[http://dwardmac.pitzer.edu/anarchist_archives/index.html (en) Anarchy Archives]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categorie:Anarchisme| ]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[hr:anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[da:anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[eo:Anarkiismo]]&lt;br /&gt;
[[lt:Anarchizmas]]&lt;br /&gt;
[[sh:Anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[ar:لاسلطوية]]&lt;br /&gt;
[[de:Anarchismus]]&lt;br /&gt;
[[el:Αναρχισμός]]&lt;br /&gt;
[[en:anarchism]]&lt;br /&gt;
[[es:Anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[fi:Anarkismi]]&lt;br /&gt;
[[fr:Anarchisme]]&lt;br /&gt;
[[he:אנרכיזם]]&lt;br /&gt;
[[id:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[it:Anarchismo]]&lt;br /&gt;
[[ja:アナキズム]]&lt;br /&gt;
[[ko:아나키즘]]&lt;br /&gt;
[[no:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[pl:Anarchizm]]&lt;br /&gt;
[[pt:anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[ro:Anarhism]]&lt;br /&gt;
[[ru:Анархизм]]&lt;br /&gt;
[[sv:Anarkism]]&lt;br /&gt;
[[tr:Anarşizm]]&lt;br /&gt;
[[zh:无政府主义]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1759</id>
		<title>anarchisme</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1759"/>
				<updated>2011-12-29T18:07:00Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{Kopiëren en plakken}}&lt;br /&gt;
{{Anarchisme}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Image:Anarchist flag.svg|thumb|Anarcho-syndicalistische vlag]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Anarchisme''' (vertaald van het Griekse woord 'Anarchia' (αν = &amp;quot;geen&amp;quot; αρχος = &amp;quot;heerser&amp;quot;). Het is een politiek discours, waarin het streven naar politieke verhoudingen die gebaseerd zijn op 'symmetrie', centraal staat. Hiërarchie is de tegenpool van anarchie. Een hiërarchie kan in politieke verhoudingen diverse verschijningsvormen aannemen, zoals 'tirannie', 'oligarchie', 'plutocratie' of 'democratie', waarin 'macht' tussen individuen, groepen of grotere sociale gemeenschapsverbanden 'a-symmetrisch' is verdeeld en 'autoriteit' is toebedeeld aan respectievelijk één persoon, een zeer beperkt aantal personen, een geselecteerd gezelschap of een (denkbeeldig) volk. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de politieke wetenschap staat de verdeling van 'macht' centraal. Anarchisme streeft naar een z'n volledig mogelijk symmetrische machtsverdeling en is daarin uniek binnen het brede scala van politieke ideologieën. Macht kan worden gedefinieerd als het uitoefenen van ongewenste invloed, waarbij de belangen worden geschaad van eenieder die er mee wordt geconfronteerd. Anarchisme staat een gelijke verdeling van macht voor en anarchisten menen dat hierdoor het misbruik van een machtspositie / autoriteit kan worden geminimaliseerd. Anarchisten zijn van mening dat een individu, een samenleving en de wereldgemeenschappen gebaat zouden zijn bij anti-autoritaire machtsverhoudingen. &lt;br /&gt;
Anarchisme is erop gericht antwoorden te bieden aan de problemen die de ongelijke verdeling van macht voortbrengt. Het is daarmee zowel een idealistische als wel een realistische stroming. Idealistisch, omdat het gelooft een antwoord te kunnen bieden aan bestaande maatschappelijke problemen en realistisch in de zin dat het erkend dat de vele bestaande machtsverhoudingen ongelijk zijn verdeeld.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Het is de verzameling denkwijzen en vormen van politiek gedrag die terug zijn te brengen tot de gedachte dat een individu op geen enkele manier een ondergeschiktheid áán of vàn iets of iemand erkent. In de omgangstaal wordt de term 'anarchisme' vaak abusievelijk verward met 'chaos'; een ongestructureerde wanorde en desorganisatie. Met de term [[sociaal-anarchisme]] tracht men die verwarring tegen te gaan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Als politieke stroming is anarchisme de drang om het autoritaire gezag omver te werpen, die bij de opkomst van politieke regimes de kop op stak. Volgens anarchisten leidt elke vorm van gezag tot onderdrukking en is het beter om een organisatie in de vorm van kleine autonome (zelfbesturende) gemeenschappen te hebben. Deze functioneren op basis van vrije associatie en gelijkheid. Uitdrukkingen hiervan zijn [[basisdemocratie|basisdemocratieën]] en [[grassroots|grassrootsdemocratie]].&lt;br /&gt;
Een kenmerkend element van anarchisme, waarmee het zich onderscheidt van andere politieke stromingen, is het propageren en in de directe praktijk brengen van (elementen van) anarchie. Een voorbeeld is de manier van organiseren van actiekampen, acties of bijeenkomsten, bijvoorbeeld bij [[antiglobalisme|anti-globalistische]] protesten, waarbij besluitvorming bij consensus, organisatie in basisgroepen en autonomie van deelnemers een leidraad vormen. Ook persoonlijke bewustwording wordt door veel anarchisten belangrijk gevonden. Een anarchistisch adagium is: &amp;quot;het persoonlijke is politiek&amp;quot;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Diversiteit van anarchisme==&lt;br /&gt;
Iemand die de [[regering]] wil afschaffen zonder die te vervangen door een andere vorm van regering wordt meestal beschouwd als anarchist. Een anarchist ziet doorgaans een contradictie tussen de begrippen &amp;quot;staat&amp;quot; en &amp;quot;samenleving&amp;quot;. In uiteenlopende anarchistische voorstellingen dient de samenleving bevrijd te worden uit de houdgreep van de staat. Zij verwerpt het idee van 'legitimiteit' van de staat. De Franse filosoof Rousseau meende  dat de relatie tussen staat en individu was geregeld op basis van een (denkbeeldig) 'sociaal contract', waardoor aan de staat 'automatisch' legitimiteit is verleend. Het regime van de staat kan zich in een dergelijke constructie legitimeren door bijvoorbeeld (regelmatig) politieke  verkiezingen te houden. Tegenwoordig wordt het niet meer als vanzelfsprekend aangenomen dat er sprake is van een dergelijk 'sociaal contract' zoals Rousseau dat zich had voorgesteld, waardoor er thans steeds vaker wordt  gesproken van een 'democratisch tekort'. Regimes die menen zich te kunnen legitimeren op basis van verkiezingen, worden steeds vaker wantrouwend bejegend en als onderdrukkend ervaren. &lt;br /&gt;
Er is een wijd scala aan uiteenlopende stromingen die onder de noemer &amp;quot;anarchisme&amp;quot; vallen. Zij verschillen onderling ook op grond van hoe de economische relaties het beste gereorganiseerd kunnen worden. Door de tijd heen en op allerlei gebieden in de wereld hebben uiteenlopende anarchistische bewegingen bestaan. Aangezien de meeste politieke ideologieën hun ideeën baseren op denkbeelden uit de recente geschiedenis, worden binnen het anarchisme vaak de Britse schrijver en filosoof Godwin, de Franse filosoof en mutualist Proudhon en de Russische schrijver en filosoof Kropotkin aangeduid als moderne grondleggers. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Naam&lt;br /&gt;
! Economievorm&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[individualistisch anarchisme]]&lt;br /&gt;
| [[Mutuallisme]]&lt;br /&gt;
| Individuele autonomie tegen autoriteit en dwang, iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en geweten tegenover de medemens.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-syndicalisme]]&lt;br /&gt;
| [[collectivisme]]&lt;br /&gt;
| Kent een grote rol toe aan de [[vakbond]] en [[zelfbeheer]]&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarchocommunisme]]&lt;br /&gt;
| [[communisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een egalitaire maatschappij. Is hetzelfde als [[sociaal-anarchisme]] en [[libertair-socialisme]].&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-primitivisme]]&lt;br /&gt;
| [[primitivisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een primitief geleide staatsvorm. &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-agorisme]]&lt;br /&gt;
| [[agorisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een 'werkelijk vrije markt', een economie zonder ondernemingen, vakbonden, staat etc.&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Daarnaast zijn er meerdere anarchistische stromingen met een bepaald 'tintje':&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Kenmerk&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Christendom]]&lt;br /&gt;
| Het anarchisme met de [[Bijbel (christendom)|Bijbel]] als belangrijkste inspiratiebrond. Word ook wel [[christen-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Ecologisme]]&lt;br /&gt;
| stroming waarbij dominantie van de mens over ecosystemen geasssocieerd wordt met onderdrukking binnen samenlevingen. Wordt geassocieerd met de actiebeweging 'Earth First!' en [[GroenFront!]]. Word ook wel [[eco-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[info-anarchisme]]&lt;br /&gt;
|  is een overkoepelende term voor verschillende groepen van mensen die tegen alle vormen van intellectueel eigendom zijn. Belangrijke groepering hierbij is [[Gnu]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Geschiedenis==&lt;br /&gt;
===Mutualisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De [[Frankrijk|Franse]] [[filosoof]] [[Pierre-Joseph Proudhon]] wordt beschouwd als de eerste schrijver die zichzelf &amp;quot;anarchist&amp;quot; noemt ([[1840]]-[[1850]]). Hij stond een samenleving voor gebaseerd op vrijwillige coöperatieven, het zogenoemde [[mutualisme (economie)|mutualisme]], wat nog terug te vinden is in de naam van de Belgische [[mutualiteit (België)|Mutualiteiten]] (ziektekostenverzekering). [[Peter Kropotkin]] beredeneerde verder in deze lijn, zie zijn werk over wederzijdse hulp.&lt;br /&gt;
Het eerste tijdschrift met de term &amp;quot;anarchisme&amp;quot; in de titel was het in 1850 verschenen blad '' L'Anarchie, Journal de l'Ordre'' van [http://fr.wikipedia.org/wiki/Anselme_Bellegarrigue Anselme Bellegarrigue].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De anti-autoritaire vleugel===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de tweede helft van de negentiende eeuw was anarchisme vooral een verzamelnaam voor anti-autoritaire (ook wel anti-politieke) socialisten. In de [[Eerste Internationale]] arbeidersorganisatie (1864-1872) waren de Franse Proudhonisten sterke tegenstanders van Marx. Toen in 1868 de Proudhonisten de greep op de Franse sectie verloren, verscheen gelijk een nieuwe tegenstander van Marx ten tonele: [[Michail Bakoenin]]. Het anti-autoritaire standpunt won snel aan populariteit in de Zwitserse, Italiaanse en Spaanse secties van de Internationale. Nadat de Eerste Internationale naar New York was verplaatst en daar ter ziele ging, heeft er nog een tijdje een Anti-autoritaire Internationale bestaan, die ook wel de 'anarchistische internationale' genoemd werd. [[Socialisme]] kreeg pas de huidige politieke connotatie nadat de anarchisten uit de Internationale waren geschopt. Anarchisme bleef echter een belangrijke [[ideologie]] voor de [[arbeidersbeweging]] ongeveer tot en met de [[Eerste Wereldoorlog]]. (bron: Susan Milner, ''The dilemmas of internationalism'' (New York 1990) p27).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Propaganda van de daad===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme kreeg voor het eerst massale aandacht aan het einde van de 19e eeuw, toen de politieke leiders van [[Rusland]] (tsaar [[Alexander II van Rusland|Alexander II]], [[1881]]), de [[Derde Franse Republiek|Franse Republiek]] (president [[Marie François Sadi Carnot|Sadi Carnot]], [[1894]]), Italië (koning [[Umberto I van Italië|Umberto I]], [[1900]]), en de [[Verenigde Staten]] (president [[William McKinley]], [[1901]]) door anarchisten werden vermoord, evenals [[Elisabeth van Oostenrijk-Hongarije|keizerin Sissi]] van [[Oostenrijk-Hongarije]] in [[1898]]. Deze anarchisten hingen het idee van ''propaganda van de daad'' aan, dat er vanuit ging dat men door directe actie revolutie kon ontketenen. Deze [[terrorisme|terroristische]] methoden maakten de anarchisten zeer gevreesd door de autoriteiten, maar kon niet de goedkeuring van alle anarchisten wegdragen.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Syndicalisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In 1895 riep [[Peter Kropotkin]] anarchisten op lid te worden van vakbonden om daar de discussie over de anarchistische revolutie op te starten en voor zichzelf te bewijzen dat ze geen eigenbelang nastreefden. Na de slechte naam die het terrorisme hen had gegeven was dit voor veel militanten een welkome koers. De invloed die anarchisten op de vakbeweging uitoefenden vind men in verschillende vormen terug.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Het revolutionair [[syndicalisme]] dat zich in Frankrijk ontwikkelde als ideologie van de vakcentrale CGT vanaf de 1880's, ziet men soms ook wel als een anarchistische stroming. Syndicalisten en anarchisten zelf verschilden daarover van mening. In elk geval kenmerkten zij zich door verzet tegen de integratie van vakbonden met het politieke (autoritaire) socialisme (al dan niet reformistisch), en geloofden zij net als anarchisten dat directe actie (in hun geval de [[algemene staking]]) de revolutie kon brengen. Belangrijke denkers voor de autonome arbeidersbeweging was [[Georges Sorel]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De Anarchistische Internationale van Amsterdam 1907===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nadat in 1896 op de [[Tweede Internationale]] in Londen de anarchisten daar definitief van werden uitgesloten kwamen er nieuwe initiatieven om een Anarchistische Internationale te houden. Niet alle anarchisten vonden dit overigens een goed idee: de Franse anarchist [http://fr.wikipedia.org/wiki/Jean_Grave Jean Grave], maar ook de Nederlandse [[Domela Nieuwenhuis]] vonden een Internationale een begin van corrumperend centralisme dat de autonomie van de lokale organisaties zou aantasten. Volgens hen moest samenwerking op tijdelijke basis met een vastomlijnd doel. Het Internationale Anarchistische Congres in Amsterdam in 1907 werd evenwel goed bezocht. De belangrijkste tegenstelling was hier tussen de oude Italiaanse anarchist [[Errico Malatesta]] en de [http://fr.wikipedia.org/wiki/Pierre_Monatte Pierre Monatte], een revolutionair syndicalist die de oude anarchisten vroeg zich bij de nieuwe beweging aan te sluiten. Malatesta wees het syndicalisme echter van de hand omdat vakbonden uiteindelijk reformistische instituties zijn en de revolutie op basis van morele (ideële) solidariteit moet plaats vinden, niet op basis van 'illusoire' economische solidariteit. Malatesta vond klassenstrijd een marxistische fictie. (Bron: Jan Moulaert, ''Rood en Zwart. De anarchistische beweging in België'' (Leuven, 1995) p20+288.)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Historische anarchistische bewegingen===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het anarchisme werd begin vorige eeuw vooral in Zuid Europa en de Latijns-Amerikaanse wereld een massabeweging. Anarchisme als historische massabeweging is volgens Peter Lösche (1975) in te delen in drie (sociologische) typen: &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* ''Agraranarchismus'' van kleine boeren en landarbeiders, zoals in het Spaanse [[Andalusië]] (1890-1936).&lt;br /&gt;
* ''Handwerkersanarchismus'' van ambachtslieden of arbeiders in ambachtelijke beroepen, zoals in de Zwitserse [[Jura (gebergte)|Jura]], maar ook het Nederlandse en Belgische anarchisme is van die aard.&lt;br /&gt;
* ''Syndicalismus'' van industriële arbeiders die teleurgesteld zijn in het reformisme en centralisme van politiek socialisme, zoals in Frankrijk. (bron Jan Moulaert, p18-20 en Peter Losche (1975).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Volgens Gaetano Manfredonia (2001) zijn er drie 'modellen' van anarchisme die wel tegelijk voorkwamen in een regio:&lt;br /&gt;
* ''insurrectionnel'', bijvoorbeeld de propagandisten van de daad of andere dissidenten die eventueel samen kwamen in anarchistische organisaties&lt;br /&gt;
* ''syndicaliste'', anarchisten die zich met de vakbeweging bemoeiden&lt;br /&gt;
* ''educationiste-realisateur'', die zich richten op de 'vorming van de nieuwe mens' door onderwijs onafhankelijk van kerk en staat, bijvoorbeeld de enthousiastelingen voor [[Esperanto]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Een voorbeeld van een (agrarisch) anarchistische massabeweging is te vinden in de [[Mexicaanse Revolutie]] (1910-1917). Deze was in hoge mate geïnspireerd door anarchistische ideeën (bekende anarchisten waren [[Ricardo Flores Magón]], [[Antonio Díaz Soto y Gama]] en [[Emiliano Zapata]]).&lt;br /&gt;
[[Afbeelding:BoyIberianAnarchistFederationGTaro.jpg|thumb|250px|Spaans jongetje in het uniform van&lt;br /&gt;
de Iberische Anarchistische Federatie. Augustus 1936]] &lt;br /&gt;
In Spanje telde het [[anarchosyndicalisme|anarcho-syndicalistische]] CNT meer dan een miljoen leden onder de arbeiders en boeren, en kwam het in 1936 tot een ware anarchistische revolutie, d.w.z. de hele maatschappij in grote delen van Spanje (vooral Catalonië) werd op anarchistische wijze georganiseerd. De [[Spaanse Burgeroorlog|burgeroorlog]] die uitbrak toen de fascistische generaal [[Francisco Franco|Franco]] de macht wilde grijpen, brak het élan van deze revolutie. Temeer omdat de socialistische en communistische krachten in de regering van de republiek zich tegen de anarchisten keerden en de revolutie, desnoods met geweld, begonnen terug te draaien. Met de overwinning van Franco werden tienduizenden 'roden' vermoord, tienduizenden vluchtten het land uit. Vele Spaanse anarchisten bleven voort strijden in de verzetsbewegingen tegen het fascisme en het kapitaal in Europa, een handvol ook na de Tweede Wereldoorlog (Sabate, Facerías), anderen waren actief in de eerste Latijns-Amerikaanse guerrillagroepen (bijv. Cienfuegos in Cuba).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Recenter anarchisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na onderdrukking overal ter wereld in de jaren dertig, leek het anarchisme als invloedrijke beweging dood te zijn. Maar in de jaren zestig herleefde het toch weer, met onder meer de [[tegencultuur|tegenculturen]] [[situationisten]] en de [[provo]]-beweging. Daarna ook de [[Punk (cultuur)|punk]]- en de [[kraakbeweging]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Recentelijk kreeg anarchisme aandacht door acties tegen [[globalisering]], zoals de top van de [[WTO]] in [[Seattle]] in 1999, en van de [[G8]] in Genua in 2001, waarbij anarchisten een belangrijke rol speelden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in Nederland en België==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme in Nederland&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De (internationaal) bekendste Nederlandse anarchist is [[Domela Nieuwenhuis]]. Het blad ''De Vrije Socialist'' dat hij uitgaf propageerde anarchisme. In 1910 publiceerde hij zijn memoires ''Van Christen tot Anarchist''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de jaren zestig herleefde anarchistische ideeën, wat onder andere uiting vond in de [[Provo]]-beweging.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het belangrijkste anarchistisch tijdschrift in Nederland is [[Buiten de Orde]], uitgegeven door de [[Vrije Bond]]. Het enige andere expliciet anarchistische periodiek is [[De AS]]. Sinds 1934 komen Nederlandse anarchisten rond Pinksteren bij elkaar op de [[Pinksterlanddagen]], wat jaarlijks plaatsvindt op de 'Camping tot Vrijheidsbezinning' in [[Appelscha]]. Anarchisme vindt tevens een uiting in de [[kraakbeweging]], actiebewegingen als [[GroenFront!]], [[Weggeefwinkel]]s, en zogeheten vrijplaatsen, zoals [[Eurodusnie]] in Leiden en [[ACU]] in Utrecht.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme in België&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In 1904 werd er in Charleroi een congres gehouden waar de ''Fédération Amicale des Anarchistes de Belgique'' uit voortvloeide. Georges Thonar speelde een prominente rol. De federatie kende een aantal afdelingen en ging in 1908-09 de Féderation Anarchist de Belgique heten.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Andere Belgische anarchisten van die tijd zijn Lucien Hernault en Emile Chapelier. Het levenswerk van deze laatste was communistische kolonie ''L'Experience'' te Stokkel, een gehucht in Sint-Pieters-Woluwe, waarvan de bewoners zichzelf Groupement Communiste Libertaire noemden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in de Wereld==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Wereldwijd hebben zich anarchistische bewegingen gevormd. De omvang en het belang van anarchistische bewegingen zijn in plaats en tijd nog relatief weinig onderzocht. Op het Iberisch schiereiland - met name Spanje - en in Argentinië zijn de in omvang grootste bewegingen beter bekend. Door wereldwijde migratiestromen en door het toenemend belang van het gebruik van communicatiemiddelen en andere uitvindingen, is het anarchisme in allerlei geledingen over bijna de gehele wereld verspreid geraakt.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Anarchistische bewegingen en individuele anarchisten worden zowel het slachtoffer van staatsrepressie - op zowel nationaal-, internationaal- en transnationaal niveau - alswel inspireert en activeert staatsrepressie nieuwe vormen van anarchistisch verzet. &lt;br /&gt;
Rond 1900 begon als resultaat van enerzijds de toenemende invloed van het gezagsondermijdende 'antipolitieke' anarchisme in verschillende maatschappijen en anderzijds als reactie op het individuele geweld van 'anarchisten van de daad', de intensiteit van (transnationale) staatsrepressie. De strijd van anarchisten tegen de autoritaire staat in het algemeen en de strijd in het bijzonder tegen de oligarchische, communistische en fascistische vormen van de staat, hebben tot miljoenen anarchistische slachtoffers geleid en hebben soms anarchistische bewegingen geminimaliseerd. Vanaf de jaren tachtig van de 20ste eeuw is er weer een geleidelijke groei te zien van anarchistische bewegingen in de wereld.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Bekende anarchisten==&lt;br /&gt;
*[[Michail Bakoenin]]&lt;br /&gt;
*[[Alexander Berkman]]&lt;br /&gt;
*[[Noam Chomsky]]&lt;br /&gt;
*[[Buenaventura Durruti]]&lt;br /&gt;
*[[William Godwin]]&lt;br /&gt;
*[[Emma Goldman]]&lt;br /&gt;
*[[Peter Kropotkin]]&lt;br /&gt;
*[[Errico Malatesta]]&lt;br /&gt;
*[[Erich Mühsam]]&lt;br /&gt;
*[[Max Nettlau]]&lt;br /&gt;
*[[Pierre-Joseph Proudhon]]&lt;br /&gt;
*[[Élisée Reclus]]&lt;br /&gt;
*[[Max Stirner]] (Johann Caspar Schmidt)&lt;br /&gt;
*[[Emiliano Zapata]]&lt;br /&gt;
*[[John Zerzan]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===[[Nederland]]se anarchisten===&lt;br /&gt;
*[[Ferdinand Domela Nieuwenhuis]]&lt;br /&gt;
*[[Clara Wichmann]]&lt;br /&gt;
*[[Arthur Lehning]]&lt;br /&gt;
*[[Anton Constandse]]&lt;br /&gt;
*[[Roel van Duijn]] ([[Provo]])&lt;br /&gt;
*[[Hans Ramaer]]&lt;br /&gt;
*[[Marius de Geus]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Externe links==&lt;br /&gt;
*[http://www.buitendeorde.nl Buiten de Orde (tijdschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.denar.be De Nar (tijschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.pinksterlanddagen.nl Pinksterlanddagen]&lt;br /&gt;
*[http://www.weggeefwinkels.nl Weggeefwinkels]&lt;br /&gt;
*[http://www.anarchie.be www.anarchie.be]&lt;br /&gt;
*[http://dwardmac.pitzer.edu/anarchist_archives/index.html (en) Anarchy Archives]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categorie:Anarchisme| ]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[hr:anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[da:anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[eo:Anarkiismo]]&lt;br /&gt;
[[lt:Anarchizmas]]&lt;br /&gt;
[[sh:Anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[ar:لاسلطوية]]&lt;br /&gt;
[[de:Anarchismus]]&lt;br /&gt;
[[el:Αναρχισμός]]&lt;br /&gt;
[[en:anarchism]]&lt;br /&gt;
[[es:Anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[fi:Anarkismi]]&lt;br /&gt;
[[fr:Anarchisme]]&lt;br /&gt;
[[he:אנרכיזם]]&lt;br /&gt;
[[id:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[it:Anarchismo]]&lt;br /&gt;
[[ja:アナキズム]]&lt;br /&gt;
[[ko:아나키즘]]&lt;br /&gt;
[[no:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[pl:Anarchizm]]&lt;br /&gt;
[[pt:anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[ro:Anarhism]]&lt;br /&gt;
[[ru:Анархизм]]&lt;br /&gt;
[[sv:Anarkism]]&lt;br /&gt;
[[tr:Anarşizm]]&lt;br /&gt;
[[zh:无政府主义]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Nettlau&amp;diff=1749</id>
		<title>Max Nettlau</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Nettlau&amp;diff=1749"/>
				<updated>2011-12-29T13:34:01Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: Nieuwe pagina: '''Max Heinrich Hermann Reinhardt Nettlau''' (Wenen, 30 april 1865 – Amsterdam, 23 juli 1944) was een Oostenrijks taalwetenschapper en anarchistisch historicus.&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Max Heinrich Hermann Reinhardt Nettlau''' (Wenen, 30 april 1865 – Amsterdam, 23 juli 1944) was een Oostenrijks taalwetenschapper en anarchistisch historicus.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1748</id>
		<title>anarchisme</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=anarchisme&amp;diff=1748"/>
				<updated>2011-12-29T13:16:26Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: /* Bekende anarchisten */&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{Kopiëren en plakken}}&lt;br /&gt;
{{Anarchisme}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Image:Anarchist flag.svg|thumb|Anarcho-syndicalistische vlag]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Anarchisme''' (afkomstig uit de [[Grieks]]e αν = &amp;quot;geen&amp;quot; αρχος = &amp;quot;heerser&amp;quot;) is het streven naar een  [[geweld]]loze situatie of [[samenleving]] waarin [[mens]]en zonder [[macht (politiek)|macht]] of [[autoriteit]] leven ([[anarchie]]). Het is de verzameling denkwijzen die terug te brengen is tot de gedachte dat een individu op geen enkele manier een ondergeschiktheid áán of vàn iets of iemand erkent. Anarchie kan gezien worden als een uitingsvorm van het [[nihilisme (filosofie)|nihilisme]] op het politieke vlak. In de omgang wordt de term anarchisme vaak verward met een andere duiding van het begrip [[anarchie]], dat vooral gebruikt wordt om chaos en wanorde aan te geven. Met de term [[sociaal-anarchisme]] tracht men die verwarring tegen te gaan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Als [[politiek]]e stroming is anarchisme de drang om de overheid omver te werpen, die bij de opkomst van het [[socialisme]] de kop op stak. Volgens anarchisten leidt elke vorm van gezag tot onderdrukking en is het beter om een bestuur in de vorm van kleine autonome (zelfbesturende) gemeenschappen te hebben. Deze functioneren op basis van vrije associatie en gelijkheid. Uitdrukkingen hiervan zijn [[basisdemocratie|basisdemocratieën]] en [[grassroots|grassrootsdemocratie]].&lt;br /&gt;
Een kenmerkend element van anarchisme, waarmee het zich onderscheidt van bijvoorbeeld [[socialisme]] of andere politieke stromingen, is het zoveel mogelijk direct realiseren en in praktijk brengen van (elementen van) anarchie. Een voorbeeld is de manier van organiseren van actiekampen, acties of bijeenkomsten, bijvoorbeeld bij [[antiglobalisme|anti-globalistische]] protesten, waarbij besluitvorming bij consensus, organisatie in basisgroepen en autonomie van deelnemers een leidraad vormen. Ook persoonlijke bewustwording wordt door veel anarchisten belangrijk gevonden. Een anarchistisch adagium is: &amp;quot;het persoonlijke is politiek&amp;quot;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Diversiteit van anarchisme==&lt;br /&gt;
Iemand die de [[regering]] wil afschaffen zonder die te vervangen door een andere vorm van regering wordt meestal beschouwd als anarchist. Een anarchist ziet doorgaans een contradictie tussen de begrippen &amp;quot;staat&amp;quot; en &amp;quot;samenleving&amp;quot;. In uiteenlopende anarchistische voorstellingen dient de samenleving bevrijd te worden uit de houdgreep van de staat. Er is een wijd scala aan uiteenlopende stromingen die onder de noemer &amp;quot;anarchisme&amp;quot; vallen. &lt;br /&gt;
Zij verschillen op grond van hoe de economie gereorganiseerd dient te worden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Naam&lt;br /&gt;
! Economievorm&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[individualistisch anarchisme]]&lt;br /&gt;
| [[Mutuallisme]]&lt;br /&gt;
| Individuele autonomie tegen autoriteit en dwang, iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en geweten tegenover de medemens.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-syndicalisme]]&lt;br /&gt;
| [[collectivisme]]&lt;br /&gt;
| Kent een grote rol toe aan de [[vakbond]] en [[zelfbeheer]]&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarchocommunisme]]&lt;br /&gt;
| [[communisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een egalitaire maatschappij. Is hetzelfde als [[sociaal-anarchisme]] en [[libertair-socialisme]].&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-primitivisme]]&lt;br /&gt;
| [[primitivisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een primitief geleide staatsvorm. &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[anarcho-agorisme]]&lt;br /&gt;
| [[agorisme]]&lt;br /&gt;
| Streeft naar een 'werkelijk vrije markt', een economie zonder ondernemingen, vakbonden, staat etc.&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Daarnaast zijn er meerdere anarchistische stromingen met een bepaald 'tintje':&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;prettytable&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! Kenmerk&lt;br /&gt;
! Beschrijving&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Christendom]]&lt;br /&gt;
| Het anarchisme met de [[Bijbel (christendom)|Bijbel]] als belangrijkste inspiratiebrond. Word ook wel [[christen-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[Ecologisme]]&lt;br /&gt;
| stroming waarbij dominantie van de mens over ecosystemen geasssocieerd wordt met onderdrukking binnen samenlevingen. Wordt geassocieerd met de actiebeweging 'Earth First!' en [[GroenFront!]]. Word ook wel [[eco-anarchisme]] genoemd.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| [[info-anarchisme]]&lt;br /&gt;
|  is een overkoepelende term voor verschillende groepen van mensen die tegen alle vormen van intellectueel eigendom zijn. Belangrijke groepering hierbij is [[Gnu]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Geschiedenis==&lt;br /&gt;
===Mutualisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
De [[Frankrijk|Franse]] [[filosoof]] [[Pierre-Joseph Proudhon]] wordt beschouwd als de eerste schrijver die zichzelf &amp;quot;anarchist&amp;quot; noemt ([[1840]]-[[1850]]). Hij stond een samenleving voor gebaseerd op vrijwillige coöperatieven, het zogenoemde [[mutualisme (economie)|mutualisme]], wat nog terug te vinden is in de naam van de Belgische [[mutualiteit (België)|Mutualiteiten]] (ziektekostenverzekering). [[Peter Kropotkin]] beredeneerde verder in deze lijn, zie zijn werk over wederzijdse hulp.&lt;br /&gt;
Het eerste tijdschrift met de term &amp;quot;anarchisme&amp;quot; in de titel was het in 1850 verschenen blad '' L'Anarchie, Journal de l'Ordre'' van [http://fr.wikipedia.org/wiki/Anselme_Bellegarrigue Anselme Bellegarrigue].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De anti-autoritaire vleugel===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de tweede helft van de negentiende eeuw was anarchisme vooral een verzamelnaam voor anti-autoritaire (ook wel anti-politieke) socialisten. In de [[Eerste Internationale]] arbeidersorganisatie (1864-1872) waren de Franse Proudhonisten sterke tegenstanders van Marx. Toen in 1868 de Proudhonisten de greep op de Franse sectie verloren, verscheen gelijk een nieuwe tegenstander van Marx ten tonele: [[Michail Bakoenin]]. Het anti-autoritaire standpunt won snel aan populariteit in de Zwitserse, Italiaanse en Spaanse secties van de Internationale. Nadat de Eerste Internationale naar New York was verplaatst en daar ter ziele ging, heeft er nog een tijdje een Anti-autoritaire Internationale bestaan, die ook wel de 'anarchistische internationale' genoemd werd. [[Socialisme]] kreeg pas de huidige politieke connotatie nadat de anarchisten uit de Internationale waren geschopt. Anarchisme bleef echter een belangrijke [[ideologie]] voor de [[arbeidersbeweging]] ongeveer tot en met de [[Eerste Wereldoorlog]]. (bron: Susan Milner, ''The dilemmas of internationalism'' (New York 1990) p27).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Propaganda van de daad===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anarchisme kreeg voor het eerst massale aandacht aan het einde van de 19e eeuw, toen de politieke leiders van [[Rusland]] (tsaar [[Alexander II van Rusland|Alexander II]], [[1881]]), de [[Derde Franse Republiek|Franse Republiek]] (president [[Marie François Sadi Carnot|Sadi Carnot]], [[1894]]), Italië (koning [[Umberto I van Italië|Umberto I]], [[1900]]), en de [[Verenigde Staten]] (president [[William McKinley]], [[1901]]) door anarchisten werden vermoord, evenals [[Elisabeth van Oostenrijk-Hongarije|keizerin Sissi]] van [[Oostenrijk-Hongarije]] in [[1898]]. Deze anarchisten hingen het idee van ''propaganda van de daad'' aan, dat er vanuit ging dat men door directe actie revolutie kon ontketenen. Deze [[terrorisme|terroristische]] methoden maakten de anarchisten zeer gevreesd door de autoriteiten, maar kon niet de goedkeuring van alle anarchisten wegdragen.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Syndicalisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In 1895 riep [[Peter Kropotkin]] anarchisten op lid te worden van vakbonden om daar de discussie over de anarchistische revolutie op te starten en voor zichzelf te bewijzen dat ze geen eigenbelang nastreefden. Na de slechte naam die het terrorisme hen had gegeven was dit voor veel militanten een welkome koers. De invloed die anarchisten op de vakbeweging uitoefenden vind men in verschillende vormen terug.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Het revolutionair [[syndicalisme]] dat zich in Frankrijk ontwikkelde als ideologie van de vakcentrale CGT vanaf de 1880's, ziet men soms ook wel als een anarchistische stroming. Syndicalisten en anarchisten zelf verschilden daarover van mening. In elk geval kenmerkten zij zich door verzet tegen de integratie van vakbonden met het politieke (autoritaire) socialisme (al dan niet reformistisch), en geloofden zij net als anarchisten dat directe actie (in hun geval de [[algemene staking]]) de revolutie kon brengen. Belangrijke denkers voor de autonome arbeidersbeweging was [[Georges Sorel]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===De Anarchistische Internationale van Amsterdam 1907===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nadat in 1896 op de [[Tweede Internationale]] in Londen de anarchisten daar definitief van werden uitgesloten kwamen er nieuwe initiatieven om een Anarchistische Internationale te houden. Niet alle anarchisten vonden dit overigens een goed idee: de Franse anarchist [http://fr.wikipedia.org/wiki/Jean_Grave Jean Grave], maar ook de Nederlandse [[Domela Nieuwenhuis]] vonden een Internationale een begin van corrumperend centralisme dat de autonomie van de lokale organisaties zou aantasten. Volgens hen moest samenwerking op tijdelijke basis met een vastomlijnd doel. Het Internationale Anarchistische Congres in Amsterdam in 1907 werd evenwel goed bezocht. De belangrijkste tegenstelling was hier tussen de oude Italiaanse anarchist [[Errico Malatesta]] en de [http://fr.wikipedia.org/wiki/Pierre_Monatte Pierre Monatte], een revolutionair syndicalist die de oude anarchisten vroeg zich bij de nieuwe beweging aan te sluiten. Malatesta wees het syndicalisme echter van de hand omdat vakbonden uiteindelijk reformistische instituties zijn en de revolutie op basis van morele (ideële) solidariteit moet plaats vinden, niet op basis van 'illusoire' economische solidariteit. Malatesta vond klassenstrijd een marxistische fictie. (Bron: Jan Moulaert, ''Rood en Zwart. De anarchistische beweging in België'' (Leuven, 1995) p20+288.)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Historische anarchistische bewegingen===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het anarchisme werd begin vorige eeuw vooral in Zuid Europa en de Latijns-Amerikaanse wereld een massabeweging. Anarchisme als historische massabeweging is volgens Peter Lösche (1975) in te delen in drie (sociologische) typen: &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* ''Agraranarchismus'' van kleine boeren en landarbeiders, zoals in het Spaanse [[Andalusië]] (1890-1936).&lt;br /&gt;
* ''Handwerkersanarchismus'' van ambachtslieden of arbeiders in ambachtelijke beroepen, zoals in de Zwitserse [[Jura (gebergte)|Jura]], maar ook het Nederlandse en Belgische anarchisme is van die aard.&lt;br /&gt;
* ''Syndicalismus'' van industriële arbeiders die teleurgesteld zijn in het reformisme en centralisme van politiek socialisme, zoals in Frankrijk. (bron Jan Moulaert, p18-20 en Peter Losche (1975).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Volgens Gaetano Manfredonia (2001) zijn er drie 'modellen' van anarchisme die wel tegelijk voorkwamen in een regio:&lt;br /&gt;
* ''insurrectionnel'', bijvoorbeeld de propagandisten van de daad of andere dissidenten die eventueel samen kwamen in anarchistische organisaties&lt;br /&gt;
* ''syndicaliste'', anarchisten die zich met de vakbeweging bemoeiden&lt;br /&gt;
* ''educationiste-realisateur'', die zich richten op de 'vorming van de nieuwe mens' door onderwijs onafhankelijk van kerk en staat, bijvoorbeeld de enthousiastelingen voor [[Esperanto]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Een voorbeeld van een (agrarisch) anarchistische massabeweging is te vinden in de [[Mexicaanse Revolutie]] (1910-1917). Deze was in hoge mate geïnspireerd door anarchistische ideeën (bekende anarchisten waren [[Ricardo Flores Magón]], [[Antonio Díaz Soto y Gama]] en [[Emiliano Zapata]]).&lt;br /&gt;
[[Afbeelding:BoyIberianAnarchistFederationGTaro.jpg|thumb|250px|Spaans jongetje in het uniform van&lt;br /&gt;
de Iberische Anarchistische Federatie. Augustus 1936]] &lt;br /&gt;
In Spanje telde het [[anarchosyndicalisme|anarcho-syndicalistische]] CNT meer dan een miljoen leden onder de arbeiders en boeren, en kwam het in 1936 tot een ware anarchistische revolutie, d.w.z. de hele maatschappij in grote delen van Spanje (vooral Catalonië) werd op anarchistische wijze georganiseerd. De [[Spaanse Burgeroorlog|burgeroorlog]] die uitbrak toen de fascistische generaal [[Francisco Franco|Franco]] de macht wilde grijpen, brak het élan van deze revolutie. Temeer omdat de socialistische en communistische krachten in de regering van de republiek zich tegen de anarchisten keerden en de revolutie, desnoods met geweld, begonnen terug te draaien. Met de overwinning van Franco werden tienduizenden 'roden' vermoord, tienduizenden vluchtten het land uit. Vele Spaanse anarchisten bleven voort strijden in de verzetsbewegingen tegen het fascisme en het kapitaal in Europa, een handvol ook na de Tweede Wereldoorlog (Sabate, Facerías), anderen waren actief in de eerste Latijns-Amerikaanse guerrillagroepen (bijv. Cienfuegos in Cuba).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Recenter anarchisme===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na onderdrukking overal ter wereld in de jaren dertig, leek het anarchisme als invloedrijke beweging dood te zijn. Maar in de jaren zestig herleefde het toch weer, met onder meer de [[tegencultuur|tegenculturen]] [[situationisten]] en de [[provo]]-beweging. Daarna ook de [[Punk (cultuur)|punk]]- en de [[kraakbeweging]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Recentelijk kreeg anarchisme aandacht door acties tegen [[globalisering]], zoals de top van de [[WTO]] in [[Seattle]] in 1999, en van de [[G8]] in Genua in 2001, waarbij anarchisten een belangrijke rol speelden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in Nederland==&lt;br /&gt;
De (internationaal) bekendste Nederlandse anarchist is [[Domela Nieuwenhuis]]. Het blad ''De Vrije Socialist'' dat hij uitgaf propageerde anarchisme. In 1910 publiceerde hij zijn memoires ''Van Christen tot Anarchist''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In de jaren zestig herleefde anarchistische ideeën, wat onder andere uiting vond in de [[Provo]]-beweging.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Het belangrijkste anarchistisch tijdschrift in Nederland is [[Buiten de Orde]], uitgegeven door de [[Vrije Bond]]. Het enige andere expliciet anarchistische periodiek is [[De AS]]. Sinds 1934 komen Nederlandse anarchisten rond Pinksteren bij elkaar op de [[Pinksterlanddagen]], wat jaarlijks plaatsvindt op de 'Camping tot Vrijheidsbezinning' in [[Appelscha]]. Anarchisme vindt tevens een uiting in de [[kraakbeweging]], actiebewegingen als [[GroenFront!]], [[Weggeefwinkel]]s, en zogeheten vrijplaatsen, zoals [[Eurodusnie]] in Leiden en [[ACU]] in Utrecht.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Anarchisme in België==&lt;br /&gt;
In 1904 werd er in Charleroi een congres gehouden waar de ''Fédération Amicale des Anarchistes de Belgique'' uit voortvloeide. Georges Thonar speelde een prominente rol. De federatie kende een aantal afdelingen en ging in 1908-09 de Féderation Anarchist de Belgique heten.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Andere Belgische anarchisten van die tijd zijn Lucien Hernault en Emile Chapelier. Het levenswerk van deze laatste was communistische kolonie ''L'Experience'' te Stokkel, een gehucht in Sint-Pieters-Woluwe, waarvan de bewoners zichzelf Groupement Communiste Libertaire noemden.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Bekende anarchisten==&lt;br /&gt;
*[[Michail Bakoenin]]&lt;br /&gt;
*[[Alexander Berkman]]&lt;br /&gt;
*[[Noam Chomsky]]&lt;br /&gt;
*[[Buenaventura Durruti]]&lt;br /&gt;
*[[William Godwin]]&lt;br /&gt;
*[[Emma Goldman]]&lt;br /&gt;
*[[Peter Kropotkin]]&lt;br /&gt;
*[[Errico Malatesta]]&lt;br /&gt;
*[[Erich Mühsam]]&lt;br /&gt;
*[[Max Nettlau]]&lt;br /&gt;
*[[Pierre-Joseph Proudhon]]&lt;br /&gt;
*[[Élisée Reclus]]&lt;br /&gt;
*[[Max Stirner]] (Johann Caspar Schmidt)&lt;br /&gt;
*[[Emiliano Zapata]]&lt;br /&gt;
*[[John Zerzan]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===[[Nederland]]se anarchisten===&lt;br /&gt;
*[[Ferdinand Domela Nieuwenhuis]]&lt;br /&gt;
*[[Clara Wichmann]]&lt;br /&gt;
*[[Arthur Lehning]]&lt;br /&gt;
*[[Anton Constandse]]&lt;br /&gt;
*[[Roel van Duijn]] ([[Provo]])&lt;br /&gt;
*[[Hans Ramaer]]&lt;br /&gt;
*[[Marius de Geus]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Externe links==&lt;br /&gt;
*[http://www.buitendeorde.nl Buiten de Orde (tijdschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.denar.be De Nar (tijschrift)]&lt;br /&gt;
*[http://www.pinksterlanddagen.nl Pinksterlanddagen]&lt;br /&gt;
*[http://www.weggeefwinkels.nl Weggeefwinkels]&lt;br /&gt;
*[http://www.anarchie.be www.anarchie.be]&lt;br /&gt;
*[http://dwardmac.pitzer.edu/anarchist_archives/index.html (en) Anarchy Archives]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categorie:Anarchisme| ]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[hr:anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[da:anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[eo:Anarkiismo]]&lt;br /&gt;
[[lt:Anarchizmas]]&lt;br /&gt;
[[sh:Anarhizam]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[ar:لاسلطوية]]&lt;br /&gt;
[[de:Anarchismus]]&lt;br /&gt;
[[el:Αναρχισμός]]&lt;br /&gt;
[[en:anarchism]]&lt;br /&gt;
[[es:Anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[fi:Anarkismi]]&lt;br /&gt;
[[fr:Anarchisme]]&lt;br /&gt;
[[he:אנרכיזם]]&lt;br /&gt;
[[id:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[it:Anarchismo]]&lt;br /&gt;
[[ja:アナキズム]]&lt;br /&gt;
[[ko:아나키즘]]&lt;br /&gt;
[[no:Anarkisme]]&lt;br /&gt;
[[pl:Anarchizm]]&lt;br /&gt;
[[pt:anarquismo]]&lt;br /&gt;
[[ro:Anarhism]]&lt;br /&gt;
[[ru:Анархизм]]&lt;br /&gt;
[[sv:Anarkism]]&lt;br /&gt;
[[tr:Anarşizm]]&lt;br /&gt;
[[zh:无政府主义]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Stirner&amp;diff=1747</id>
		<title>Max Stirner</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Stirner&amp;diff=1747"/>
				<updated>2011-12-29T13:03:39Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: Pagina leeggehaald&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Stirner&amp;diff=1746</id>
		<title>Max Stirner</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Max_Stirner&amp;diff=1746"/>
				<updated>2011-12-29T12:56:42Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: Nieuwe pagina: Max Heinrich Hermann Reinhardt Nettlau (Wenen, 30 april 1865 – Amsterdam, 23 juli 1944) was een Oostenrijks taalwetenschapper en anarchistisch historicus. Inhoud  [verbergen]  1 Lev...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Max Heinrich Hermann Reinhardt Nettlau (Wenen, 30 april 1865 – Amsterdam, 23 juli 1944) was een Oostenrijks taalwetenschapper en anarchistisch historicus.&lt;br /&gt;
Inhoud  [verbergen] &lt;br /&gt;
1 Leven en werk&lt;br /&gt;
2 Bibliografie (selectie)&lt;br /&gt;
3 Literatuur&lt;br /&gt;
4 Externe links&lt;br /&gt;
[bewerken]Leven en werk&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nettlau studeerde taal- en literatuurwetenschap in Berlijn. Aansluitend begon hij een vervolgstudie in Londen, waar hij William Morris ontmoette en toetrad tot de “Socialistische Liga” (Socialist League). Al snel werd zijn interesse voor het anarchisme gewekt. Hij verkeerde in kringen met belangrijke anarchistische voormannen zoals Peter Kropotkin en Errico Malatesta en werd medewerker van de anarchistische uitgeverij “Freedom Press” en de daaraan verbonden internationale anarchistische krant “Freedom”.&lt;br /&gt;
Nadat Nettlau's vader in 1892 overleed erfde hij een klein vermogen, waardoor hij verder onafhankelijk door het leven kon. Hij legde zich toe op de geschiedschrijving van het anarchisme en bouwde in de loop van zijn leven een enorme verzameling aan anarchistische geschriften, tijdschriften en boeken op. Hij legde zich op een gegeven moment zelfs een quotum op van duizend items per maand. Nettlau verwoordde zijn verzamelbeleid zo: &amp;quot;Ik zag hoe meestal slechts de hoofdwerken over een onderwerp in bibliotheken belanden, en hoe ieder serieuzer onderzoek onmiddellijk op eindeloze lacunes stoot; hoe brochure-, tijdschriften-, pamflettenliteratuur meestal verloren gaat of verstrooid raakt, nog afgezien van handschriften, brieven en ander materiaal. Om deze reden probeerde ik vanaf het begin juist dit zo zeldzame materiaal te verzamelen&amp;quot;.&lt;br /&gt;
Behalve verzamelen bleef Nettlau echter ook zelf publiceren en schreef onder meer belangrijke biografieën over Michael Bakoenin, Errico Malatesta en Elisée Reclus. Zijn hoofdwerk is zonder twijfel de vanaf 1925 verschijnende, uiteindelijk 7 delen beslaande Geschiedenis van het Anarchisme (waarvan de delen 6 en 7 alleen in niet gepubliceerde manuscripten bewaard bleven).&lt;br /&gt;
Nettlau verloor door de inflatie na de Eerste Wereldoorlog zijn geërfde vermogen en leefde vervolgens in kommervolle omstandigheden in Wenen. Hij bleef echter onvermoeibaar doorwerken aan zijn archief en geschiedschrijvingen. Na de Anschluss van Oostenrijk bij Duitsland in 1938 vluchtte Nettlau naar Amsterdam. Daar werkte hij, klaarblijkelijk onopgemerkt door de Duitsers, tot aan zijn dood aan de catalogisering van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis(IISG), waaraan hij uiteindelijk ook zijn eigen archief schonk. Nettlau overleed in 1944 aan maagkanker, op 79-jarige leeftijd.&lt;br /&gt;
[bewerken]Bibliografie (selectie)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Michael Bakunin. Eine Biographie (1896–1900)&lt;br /&gt;
Bibliographie de l'Anarchie (1897)&lt;br /&gt;
Geschichte der Anarchie. 7 delen (Inhoud)&lt;br /&gt;
Band 1: Der Vorfrühling der Anarchie (1925)&lt;br /&gt;
Band 2: Der Anarchismus von Proudhon zu Kropotkin (1927; 1993)&lt;br /&gt;
Band 3: Anarchisten und Sozialrevolutionäre (1931, 1996)&lt;br /&gt;
Band 4: Die erste Blütezeit der Anarchie 1886–1894 (1981)&lt;br /&gt;
Band 5: Anarchisten und Syndikalisten, Teil 1 (1984)&lt;br /&gt;
Band 6: Anarchisten und Syndikalisten, Teil 2 (niet gepubliceerd)&lt;br /&gt;
Band 7: Anarchisten und Syndikalisten, Teil 3 (niet gepubliceerd)&lt;br /&gt;
Gesammelte Aufsätze, (1929–1932)&lt;br /&gt;
Errico Malatesta. Das Leben eines Anarchisten, 1922.&lt;br /&gt;
Élisée Reclus. Anarchist und Gelehrter (1830-1905), 1928.&lt;br /&gt;
[bewerken]Literatuur&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Rudolf Rocker: Max Nettlau. Leben und Werk des Historikers vergessener sozialer Bewegungen. Berlijn, 1978.&lt;br /&gt;
[bewerken]Externe links&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Max Nettlau, IISG, met links naar IISG-archief en foto's&lt;br /&gt;
(en) Max Nettlau page Anarchist Encyclopedia&lt;br /&gt;
(en) Max Nettlau, Lexicon der anarchie&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Rommel&amp;diff=1744</id>
		<title>Rommel</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=Rommel&amp;diff=1744"/>
				<updated>2011-12-29T10:23:12Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: couple of good most popular dating sites with a li hernoemd naar Rommel:&amp;amp;#32;Deze pagina heeft helemaal niets met anarchisme te maken&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;facts, at least you know that a black box is going to be there for you. sick of buying many different kinds of it although it placed me in a dream like state of mind.       lax and I'll define why your singles free dating sites is like that. need to pass on this. g and developing free personals dating sites. sn't certain what that meant at the start but soon I figured it out. mericans thought this way germane to all free dating sites. t to dwell upon something that talks [http://www.magneticpole.com/wiki/Realistic_in_respect_to_all_free_dating_sites singles dating sites] so well.      mn will tell you where to get a totally free dating site. that under advisement later. ive you seven routines you can use the tight situation. While it's true that everyone has contrasting theories, you may be able to discover the best new online dating sites by knowing the statements of mavens.      letely understands this.  ze me). attering of items for you to think over.      ect this helps. . ps I would deal with it immediately. upgrade their canadian dating sites. ned all the time provided that without regard to that, if you are guided by that profession, you would never go astray. elate to an uninvolved transaction like this. that jazz tune respecting australian dating sites? f being enraged? d to hire anyone. esigns a bunker mentality for a the best dating sites. ividuals are doing exactly what they should be doing with [http://wiki.goldensun-world.com/index.php/Dict_like_me%3F black dating sites]. sistants reap transcendent free herpes dating sites interest groups? . s even though this was later brought back by the apprentices. n I initially start with best dating sites I am not actually looking for that eventuality. thers are saying germane to your disposition.      ch as there is also a huge market for doing it. ted the amount of interest this progress would get. [http://storage.linuxce.cn/wiki/index.php/R_detail_is_that_a_dating_sites_in_usa_that_legali military dating sites] party crashers can be worldly, wise and just plain wacky. rn over this procedure. n this wave length. his germane to 100% free dating site. y some time you want to leave that one and look for another.      was a move like a decision three days ago in regard to mormon dating sites. the bunch. to discover this to be true touching on free military dating sites a week from today.  to discover it for yourself or this is a growing craze. issed the point entirely, but that is saturated beyond belief. al secrets for dealing with that puzzle and also this has been a long lasting situation.      more relevant to [http://freedatingsites.us.com/ free dating websites]. They'll learn it.       ou may feel the same way they did. playing for keeps.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=couple_of_good_most_popular_dating_sites_with_a_li&amp;diff=1745</id>
		<title>couple of good most popular dating sites with a li</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dut.anarchopedia.org/index.php?title=couple_of_good_most_popular_dating_sites_with_a_li&amp;diff=1745"/>
				<updated>2011-12-29T10:23:12Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Sjaakm: couple of good most popular dating sites with a li hernoemd naar Rommel:&amp;amp;#32;Deze pagina heeft helemaal niets met anarchisme te maken&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;#DOORVERWIJZING [[Rommel]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sjaakm</name></author>	</entry>

	</feed>